Strona główna

Europejski Trybunał Praw Człowieka - informacje ogólne

Gmach ETPCz - fot. © Council of Europe | źródło: www.nawokandzie.ms.gov.plEuropejski Trybunał Praw Człowieka (ETPCz) z siedzibą w Strasburgu jest sądem międzynarodowym powołanym w 1959 roku, właściwym do orzekania w sprawach skarg indywidulanych oraz skarg międzypaństwowych.

Podstawą prawną dla utworzenia Trybunału była Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z 4 listopada 1950 roku zwana popularnie Europejską Konwencją Praw Człowieka. W stosunku do Polski Konwencja weszła w życie 19 stycznia 1993 r., natomiast od 1 maja 1993 r. Polska uznaje jurysdykcję ETPCz do przyjmowania skarg indywidualnych.

Europejska Konwencja Praw Człowieka tworzy system ochrony praw jednostki obejmujący katalog praw chronionych oraz wyznaczając standardy w sferze praw człowieka, które strony Konwencji zobowiązane są zapewnić jednostce w każdych warunkach.

Konwencję uzupełniają Protokoły dodatkowe, które z jednej strony - szczególnie w odniesieniu do regulacji instytucjonalnych i proceduralnych - modyfikują treść Konwencji, a z drugiej rozbudowują bądź precyzują katalog praw podstawowych zawartych w pierwotnym tekście Konwencji (np. Protokół Nr 1 - prawo do własności, Protokół Nr 7 - prawo do odwołania w sprawach karnych, zakaz ponownego sądzenia lub karania, odszkodowanie za niesłuszne skazanie, Protokoły Nr 6 i Nr 13 - zniesienie kary śmierci).

Orzecznictwo ETPCz ma znaczący wpływ na praktykę organów wymiaru sprawiedliwości precyzując ustanowiony w Konwencji zakres praw i obowiązków w postępowaniach karnych i cywilnych. Znaczna część orzeczeń ETPCz odnosi się do pracy sądów powszechnych, jednak istotna część dorobku Trybunału dotyczy aktywności prokuratorów. Orzeczenia te są cennymi wskazówkami w pracy prokuratorów reprezentujących interesy pokrzywdzonych i państwa.

Biuro Współpracy Międzynarodowej
Prokuratury Krajowej